Jeżeli sam nie napiszę o Czesławie i Elżbiecie Polkowskich, to chyba nikt nie będzie o nich pamiętał. Nie mieli dzieci, więc jako najbliższa rodzina – Czesław Polkowski był młodszym bratem mojej Babci Wandy Polkowskiej-Markowskiej – mam także obowiązek o umieścić o nich informację.
Czesław urodził się w Petersburgu 24 listopada 1906 roku.
Dużo informacji na temat młodości Czesława udało mi się uzyskać przeglądając jego teczkę w Centralnym Archiwum Wojskowym – akta personalne (AP 2607) z czasów wojska. Dowiedziałem się z niej, że ukończył gimnazjum Reytana w 1925 roku, a następnie studiował na Politechnice Warszawskiej Wydziale inżynieryjnym. Szkołę Podchorążych Rezerwy w Modlinie ukończył z mając pierwszą lokatę pośród 74 osób.
Ciekawostką z tych akt personalnych jest informacja, z rubryki „znajomość krajów”. Wpisał tam Rosja, Finlandia, Czechosłowacja, Niemcy, Francja, Włochy, Austria – większe miasta lub stolice zwiedzane na wycieczkach (najprawdopodobniej z rodzicami).

Całe życie był związany z ruchem katolickim, na przykład był wiceprzewodniczącym Warszawskiego Komitetu Akademickiej Pielgrzymki Jasnogórskiej w 1936 roku (pierwszej), czy przewodniczącym Koła Warszawskiego Zjednoczenia Polskich Inżynierów Katolików
Ale chyba najważniejsze było jego zaangażowanie w ruch Juventus Christiana, którego przez pewien czas był prezesem.

Juventus Christiana

Czesław i Elżbieta Polkowscy - para z Juventus Christiana
Czesław i Elżbieta Polkowscy – para z Juventus Christiana

Za twórcę organizacji Juventus Christiana uważa się księdza Edwarda Szwejnica. Wspominałem o nim już pisząc o wniosku o Medal Niepodległości dla mojej Prababci Marii Polkowskiej z domu de Lamer – był on wymieniony wśród osób, które mogą potwierdzić prawdziwość pracy niepodległościowej. Od 1914 roku był prefektem petersburskich szkół średnich, a od 1917 roku był członkiem Komendy Harcerskiej jako kapelanem. Dzieci Bolesława i Marii Polkowskich chodziły do szkół w Petersburgu i tam też intensywnie działały w harcerstwie. Możliwe, że w petersburskim mieszkaniu Polkowskich powstawały podwaliny organizacji Juventus Christiana. Po powrocie do Polski, na studiach w organizacji (II-gim kole ks. Edwarda Detkensa) działały siostry Polkowskie: Janina (mąż Mieczysław Czarnecki) i Zofia (mąż Zbigniew Lisowski) oraz Czesław. Czesław poznał tam swoją przyszłą żonę Elżbietę Łopuszańską z którą się ożenił w 1934 roku.
W latach 20. ubiegłego wieku organizacja Juventus Christiana nie była duża — liczyła maksymalnie kilkadziesiąt członków, więc „klan” Polkowskich odgrywał w niej znacząca rolę.

Działalność w Juventus Christiana Czesława Polkowskiego prawdopodobnie była przyczyną jego aresztowania w nocy 30 kwietnia 1940 roku. Mając szansę ucieczki (mieszkanie Czesława i Elżbiety znajdowało się na parterze, a stróż p. Mirosz specjalnie głośno zaprowadził Gestapo na 1 piętro) zrezygnował z niej i sam się oddał w ręce Niemców. Uważał, że Niemcy, z którymi niektóre poglądy miał zbieżne, aresztują go przez pomyłkę i nie potrzebnie p. Mirosz narażał innych członków rodziny mieszkających w tym samym domu. Razem z nim została aresztowana żona Elżbieta. Obydwoje trafili na Pawiak, ale Elżbieta po kilku miesiącach została wypuszczona. Natomiast Czesław trafił do obozu koncentracyjnego Sachsenhausen, gdzie został zamordowany 09 listopada 1940 roku.

Published by Maciej A. Markowski

Maciej Adam Markowski - z wykształcenia doktor nauk technicznych, przez większość swojej pracy zawodowej zarządzał marketingiem w korporacjach, a z zamiłowania historyk rodziny. Członek Polskiego Towarzystwa Genealogicznego i członek zarządu Warszawskiego Towarzystwa Genealogicznego.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *