Mindszenty i Ogrody Laubera w Grochowie

Prababcie Gienię (Eugenię Zaruską z domu Duma de Vajda Hunyad) podobno aż trzęsło ze złości, gdy słyszała o Kardynale Mindszenty. Nie podobało Jej się, że używa bezprawnie naszego nazwiska. Zupełnie nie wiedziałem kim był nasz Mindszenty i dlaczego nazwisko ma być nasze. Ostatnio przybył mi jeszcze jeden punkt zaczepienia i kolejny znak zapytania.

Ogrody Laubera

Bardzo blisko Emilianowa Geberów (obecnie ulica Grochowska 198/204) znajdowały się Ogrody Laubera (obecnie ulica Grochowska numery 168-170). Na dzisiejszej siatce ulic stosunkowo trudno jest znaleźć obrys tego terenu, ale można powiedzieć, że to mniej więcej obszar ograniczony ulicami Grochowską i Ossowską oraz Nasielską i Daszowską. Według Jerzego Kasprzyckiego (w Andrzej Woźniak Przedmiejskie gry i zabawy o czasie wolnym i świętowaniu na Gocławiu w dwudziestoleciu międzywojennym str. 13) nazwa pochodziła od nazwiska rodziny osadników, którzy w tym miejscu mieli ogród, natomiast Andrzej Barański w swojej książce o Grochowie stwierdził, że nazwa pochodzi od Maurycego i Izabeli Lauber, właścicieli tego terenu w latach 1883 – 1894.

Mindszenty i Ogrody Laubera w Grochowie
Okolice ronda Wiatraczna 1936 rok

Miałem nadzieję, że Lauber może być obocznością nazwiska Leubner – Moritz Leubner jest moim przodkiem, a dokładniej 4 x Pradziadkiem i wiem o nim bardzo mało (w zasadzie tylko tyle że był piwowarem w Wiązownej). W przypadku Maurycego i Izabeli Lauber szybko się okazało, że to zupełnie inne rodziny.

Mindszenty i Ogrody Laubera w Grochowie - Grób Lauberów
Grób Lauberów na Cmentarzu Ewangelicko-Augsburskim.
W Kurjerze Warszawskim nr 304 z roku 1894 został zamieszczony obszerny nekrolog z którego wynika, że Maurycy Lauber był synem cenionego pastora Franciszka Emila. Urodził się w 1842 roku w Przasnyszu. Po ukończeniu gimnazjum realnego w Warszawie, a następnie wydziału prawnego w uniwersytecie petersburskim i po odbyciu dodatkowych studiów w paryskiej Szkole prawa, wszedł na aplikację sądową w 1861 roku. W 1866 roku został mianowany pisarzem Sąd Poprawczego w Łomży z delegacją do pełnienia tych, obowiązków w Warszawie. W następnym roku otrzymał posadę asesora tegoż Sądu. Następnie wstąpił na służbę do Prokuratorji, gdzie przechodząc kolejno wszystkie stopnie urzędowe, zaczynając od posady asesora, w 1883 roku został mianowany radcą i obowiązki te chlubnie spełniał do chwili śmierci.

Co ciekawe, Maurycy i jego żona Izabela spoczywają tuż obok Geberów na Cmentarzu Ewangelicko-Augsburskim w Warszawie.

Mindszenty

Genealogię rodziny Maurycego Laubera można było poznać bez problemu u Stanisława Łozy. W trzecim tomie dzieła Rodziny polskie pochodzenia cudzoziemskiego osiadłe w Warszawie znalazłem, że jego córka Janina Franciszka Michalina Lauber (herbu własnego) w 1892 roku wyszła za mąż za Jerzego Arpada von Mindszenty i zmarła w Budapeszcie 1927 roku. Początkowo pomyślałem, że to pewnie przypadkowa zbieżność nazwisk. Po znalezieniu aktu ślubu odkryłem, że rodzicami Georga Arpada są Gustaw i Elżbieta z domu Michailovicz. Przypomniałem sobie, że matką chrzestną Anny Etelki Duma – urodzonej w 1889 roku w Budapeszcie pierwszej córki brata mojego Prapradziadka Sandora jest również Elżbieta Mindszenty Michailovicz. Warto jeszcze dodać, że chrzestnymi kolejnych dwu córek są Teresa i Anna Michailovicz. W rodzinie występują jeszcze Miklós i Nina Brankovics. Dodając do tego miejsce urodzenia Georga Arpada: Osijek (węg. Eszék, niem. Esseg, Essegg) – miasto we wschodniej Chorwacji, w historycznej krainie Slawonii, okazuje się, że muszę się nauczyć szukać w kolejnym kraju – Chorwacji.

Na FamilySearch są dokumenty z co prawda dokumenty z Osijeka i jest on zindeksowany, ale chyba tyko częściowo, bo aktu urodzenia Georga Arpada nie znalazłem. Co więcej skany akt są dostępne tylko w centrach genealogicznych FamilySearch. Za to udało się odnaleźć w Budapeszcie grób jego rodziców. Z zapisów na płycie cmentarnej dowiedziałem Gustaw Mindszenty żył w latach 1836-1899, a jego żona Gusztávné (imię męża) Erzsébet Mihailovits Mindszenty w latach 1837-1899. W księgach budapesztańskich znajduje się również akt urodzenia Gustavusa Mindszenty syna Joannesa i Barbary Mayer, ale urodził się on 21 maja 1834, a nie jak na grobie podano w 1836. Potrzebne będą kolejne odkrycia, aby potwierdzić lub odrzucić ich tożsamość.

Jest jeszcze jeden interesująca zbieżność nazwisk do wyjaśnienia: matką Maurycego była Natalia Karolina z domu Herbst. Czy to ta sama rodzina co Gustawa, męża Natalii Zofii Weschkie?

Dalsze prace to też odnalezienie tego drugiego Laubera od Jerzego Kasprzyckiego.

One thought on “Mindszenty i Ogrody Laubera w Grochowie

  1. Z ciekawością czytam każdy kolejny wpis na Twoim blogu Macieju! Bardzo zyskuje styl pisania przez takie smaczki jak reakcje Twojej prababki na używanie nazwiska Mindszenty przez kardynała, staje się bardziej lekki i bardziej osobisty. Wszelkie Twoje uwagi, linki i dzielenie się doświadczeniem jest dla mnie bardzo cenne. Teraz czytam, że Moritz Leubner był piwowarem w Wiązownej, a żona Floriana Galskiego ( syn mego 3xpradziadka Jana Galskiego) Zofia z Kaczyńskich ( pochodziła z podlaskiej szlachty) po jego śmierci poślubiła Krzysztofa Sommerkorn w Warszawie i zamieszkali w Góraszce w parafii Wiązowna.
    Tam wydała za mąż córkę Joanne Galską za Jana Zyberta z Pęcic ( koloniści) i tam zmarła w 1874 roku.
    Wygląda na to, że na terenie parafii Wiązowna była duża kolonia osadników niemieckiego pochodzenia i gospodarowali podobno z sukcesami na kilkuset hektarowych gospodarstwach. Pozdrawiam i czekam na kolejne ciekawe wpisy.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *