Jak zapisać drzewo genealogiczne rodziny

Najpopularniejszym sposobem przedstawienia relacji rodzinnych jest rysunek drzewa genealogicznego. Jest on przejrzysty i łatwy do narysowania, ale tylko gdy rysujemy go dla kilku pokoleń. Papier ma ograniczoną szerokość, a i czcionki nie można pomniejszać w nieskończoność. Więc dla bardzo dużej liczby pokoleń rysunek jest niemal niemożliwy do wykonania. Tym bardziej zmieszczenie rysunku w standardowo drukowanych książkach nie jest oczywistym zadaniem. Z tym wyzwaniem genealodzy mierzyć się bardzo dawno temu. Dwa wieki po wynalezieniu druku (w Europie), pod koniec XVII wieku Jerome de Sosa hiszpański genealog stworzył obowiązujący do dziś system zapisu drzewa genealogicznego w postaci liniowej – czyli numerowania przodków. Nie jest on doskonały do wszystkich zastosowań, więc przez wieki coraz to nowi genealodzy wpadali na nowe pomysły jak zapisać drzewo genealogiczne rodziny. Obecnie dzieli się je na systemy numerowania przodków i potomków.

W dobie komputerów, gdy programy pozwalają utrwalić wszelkie powiązania rodzinne, a drzewa rosną do niebotycznych rozmiarów, linearne systemy zapisu mogły by się wydawać przeżytkiem. Jednak dla niektórych mogą stanowić nieocenioną pomoc w porządkowaniu swojego archiwum oraz przy spisywaniu historii rodzinnej. Obie rzeczy znajdują się na mojej liście rzeczy do zrobienia – archiwum z jednego segregatora urosło do kilkunastu,a książka, jak na razie pozostaje na etapie koncepcji. Dlatego przyjrzałem się różnym sposobom numerowania i zapisu drzewa genealogicznego – świetnie opisane w książce Małgorzaty Nowaczyk Poszukiwanie przodków oaz w książce Grażyny Rychlik Praktykowanie Genealogii. W rezultacie doszedłem do wniosku, że trzeba będzie potraktować te systemy kreatywnie.

Jak zapisać drzewo genealogiczne rodziny

Większość książek opisujących historię rodziny zaczyna się na najdalszym pokoleniu, najstarszych czasach, aby na końcu dojść do czasów współczesnych autorowi. W takim razie dla potrzeb książki należało by użyć systemu zapisu potomków. Ale jest to metoda dobra jedynie gdy opisujemy ród jednego ze swoich przodków (np. ojca), a mnie interesują wszyscy moi przodkowie. W takim przypadku należy zastosować system numerowania przodków.


Z resztą tak rosło moje archiwum. Na początku był jeden segregator pod tytułem genealogia. W miarę spływu materiałów podzieliłem go na dwa – strony Mamy i Taty. Zainteresowałem się głębiej Stanisławem Polkowskim – pradziadkiem Babci od strony Taty, oficerem Wojsk Księstwa Warszawskiego, więc powstał segregator Polkowskich. Następni byli Wyrzykowie – to ród od strony rodziny Mamy. W sumie dwa kolejne segregatory. I tak dalej. Dodatkowo, obserwując różne rodziny, wyraźnie widać, że niektóre z nich przez kilka pokoleń “wciągały” w swoją orbitę członków innych rodzin. Włączone osoby często traciły styczność ze swoimi rodzinami.

Odpowiadając sobie na pytanie: jak zapisać drzewo genealogiczne rodziny, doszedłem do wniosku, że dla moich potrzeb trzeba połączyć dwa systemy. Najpierw przeprowadzić podział na te “zachłanne” rody (w moim przypadku naturalny podział na segregatory), a następnie w ich ramach użyć systemu systemu zapisu potomków. Uff! Nic nie muszę przekładać, tylko ponumeruje sobie osoby w segregatorach.

 

Parę przykładów zapisu drzewa genealogicznego rodziny

Jako przykład do zapisu użyłem drzewa genealogicznego postaci z Krzyżaków Sienkiewicza – rodu z Bogdańca herbu Tępa Podkowa.

Drzewo genealogiczne rodu z Bogdańca
Drzewo genealogiczne rodu z Bogdańca

System Ahnentafel (Sosa-Stradonitza)

Jest to chyba najstarszy używany system numerowania. Używa się go do opisywania wywodu przodków. Zaczyna się osoby , której wywód chce się przedstawić (probant w języku genealogów) nadając mu numer 1. Ojciec otrzymuje 2, a matka 3. Z kolejnymi przodkami postępuje się konsekwentnie. Tak więc mężczyzna jest zawsze parzysty, a kobieta nieparzysta.

1 Jaśko
2 Zbyszko z Bogdańca
3 Jagienka ze Zgorzelic
4 Jaśko z Bogdańca
5 Jagienka z Mocarzewa
8 Wojciech z Bogdańca
9 Kachna ze Spalenicy

Jak widać w zapisie wywodu przodków “gubi się” parę osób potrzebnych do opisania historii. Czyli i w moim przypadku lepiej sprawdzi się system opisu potomków.

System rejestrowy

Jednym z najstarszych systemów zapisu potomków jest system rejestrowy. Został on stworzony w 1870 roku i nadal pozostaje jednym z dwu najpopularniejszych systemów w USA. Najstarszy znany przodek z rodu otrzymuje numer 1 (arabska jedynka), a jego dzieci numery zapisane liczbami rzymskimi. Dzieci, które maja potomstwo dodatkowo otrzymują dodatkowy numer arabski.

Pokolenie I
1 Wojciech z Bogdańca 
Pokolenie II
2      I Jaśko z Bogdańca
II Maćko z Bogańca
Pokolenie III
2 Jaśko z Bogdańca 
3    I Zbyszko z Bogdańca
Pokolenie IV
3 Zbyszko z Bogdańca 
I Jaśko 
II Maćko 
III Zych 
IV Jurand

Jak dla mnie przekombinowany.

system d’Aboville

Chyba najbardziej “inżynierski” system, który do mnie najlepiej przemówił. Opracowany dopiero w 1940 roku. Numeracja po kolei jak w książce rozdziały i podrozdziały. Kropki oddzielają pokolenia i w zasadzie wszystko jest jasne

1 Wojciech z Bogdańca x Kachna ze Spalenicy
1.1 Jaśko z Bogdańca
1.1.1 Zbyszko z Bogdańca
1.1.1.1 Jaśko
1.1.1.2 Maćko
1.1.1.3 Zych
1.1.1.4 Jurand 
1.2 Maćko z Bogańca

Oczywiście do każdego systemu można dodać dodatkowe informacje, więc pełniejszy opis wygląda następująco:

1 Wojciech z Bogdańca x Kachna ze Spalenicy
1.1 Jaśko z Bogdańca x Jagienka z Mocarzewa
1.1.1 Zbyszko z Bogdańca
x (1) Danusia Jurandowa
x (2) Jagienka ze Zgorzelic
1.1.1.1 Jaśko
1.1.1.2 Maćko
1.1.1.3 Zych
1.1.1.4 Jurand
1.2 Maćko z Bogańca

Jak zapisać drzewo genealogiczne rodziny.
Jak narysować drzewo genealogiczne rodziny
Jak zrobić drzewo genealogiczne
Jak wygląda drzewo genealogiczne

Jak zapisać drzewo genealogiczne rodziny
Krzyżacy w ilustracyach
Gorski, Konstanty (1868-1934) biblioteka cyfrowa Polona

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *