Jak przeglądać dokumenty DjVu z bibliotek cyfrowych

Od niedawna, w przedostatniej z popularnych przeglądarek internetowych nie można przeglądać plików DjVu w których są zapisywane dokumenty z większości polskich bibliotek cyfrowych. Powód jest prosty – wtyczki do przeglądania tych plików były napisane w języku JavaScript, który jest bardzo podatny na wirusy, więc producenci wycofują się z jego obsługi. Jak przeglądać dokumenty DjVu w przeglądarkach Chrome, Firefox, Microsoft Edge? Jak zainstalować wtyczkę z zaawansowaną przeglądarką plików DjVu w Internet Explorer?

Jak przeglądać niewielkie dokumenty DjVu

Została napisana prosta wtyczka w języku HTML5, która umożliwia przeglądanie plików – jej możliwości są skromne – pozwala przewijać strony i je powiększać. Najważniejsze, że nie można wyszukiwać tekstu. Aby z niej skorzystać należy wybrać po prawej, na dole strony podkreślone słówko więcej (lub more jak się zapomni przejść na wersję narodową),

Jak przeglądać dokumenty DjVu z bibliotek cyfrowych

i wtedy otworzy się okienko pozwalające wybrać wtyczkę HTML5. Dobrze również zaznaczyć, aby wybór ten został zapamiętany,

Jak przeglądać dokumenty DjVu wybór

Procedurę tą czasami trzeba będzie powtarzać.
Można również pobrać proste wtyczki do Internet Explorera lub Chroma ze strony Cuminas i wtedy pozostawić obsługę przeglądarce (w Firefox działa tylko wybór pliku HTML5). Tym niemniej nadal nie można wyszukiwać tekstu w większych dokumentach.

Jak przeglądać duże dokumenty DjVu

Większe dokumenty, które chcemy przeszukać warto ściągnąć na swój dysk do oddzielnego katalogu i użyć zaawansowanego programu do przeglądania plików DjVu.
Dokument pobrać można wybierając opcję w prawym okienku jak na przykładzie z biblioteki cyfrowej Uniwersytetu Warszawskiego:
Jak przeglądać dokumenty DjVu biblioteki cyfrowe.

Następnie należy uruchomić ściągnięty wcześniej program i załadować główny, zwykle pierwszy, plik DjVu (czasami ściągnięty jest równocześnie plik readme.txt mówiący od którego pliku należy zaczynać przeglądanie).
Programów do przeglądania plików DjVu jest dużo. Na przykład WinDjView.

Problemy te nie dotknęły bibliotek, które wybrały normalne formy zapisu dokumentów jak na przykład PDF czy JPG, a nawet TIFF. Decyzje wyboru teoretycznie najlepszych rozwiązań, ale bardzo egzotycznych zwykle się mszczą. Niestety, zmiana ta sprawiła przeszukiwanie gazet w bibliotekach cyfrowych Uniwersytetu Warszawskiego czy Jagielońskiego jeszcze bardziej koszmarnymi.

Zaawansowana wtyczka do przeglądarki DjVu do Internet Explorer

Standardowo IE wybiera opcje pozostaw obsługę przeglądarce. Aby skorzystać z zaawansowanej przeglądarki należy wejść na stronę firmy GB soft i wybrać odpowiedni plugin do systemu Windows (32 lub 64 bity). Mimo, że w opisie nie podano, że jest odpowiedni dla Windows 10, to wersja z maja 2015 roku na tym systemie także działa. Może być konieczne włączenie JavaScript w Internet Explorer (co zwiększa niebezpieczeństwo złapania wirusa) według opisu firmy Microsoft, reinstalacja Skype (mogą wystąpić także inne kłopoty ze Skype).
Następnie spotykamy się z odmową, ale zgadzamy się na kontynuację.
Jak przeglądać dokumenty DjVu odmowa
Internet Explorer pyta się dalej czy chcemy uruchomić dodatek
Jak przeglądać dokumenty DjV uruchomienie dodatku
dając do wyboru kilka opcji
Jak przeglądać dokumenty DjVu zgoda uruchom
Zgadzamy się na uruchomienie w tej witrynie (lub wszystkich, zależnie czy bardziej zwracamy uwagę na wygodę czy bezpieczeństwo – można przeczytać też o zagrożeniach).
I w końcu mamy sukces:

Jak przeglądać dokumenty DjVu sukces

Możemy przeglądać i przeszukiwać zOCRowane pliki w egzotycznym archaicznym formacie DjVu. (ciekawe kiedy i IE tego zabroni).

Uwaga!
Mimo, że może się wydawać wygodne, to nie należy używać starych wersji przeglądarek, które akceptują Javę. Są one znacznie bardziej podatne na wirusy i można nabawić się poważnych kłopotów

5 thoughts on “Jak przeglądać dokumenty DjVu z bibliotek cyfrowych

  1. Thanks for your kind words. If you see any documents that you think should be included in genealogyindexer, please feel free to email me. I can’t promise I will add everything you suggest, but, if I can get good OCR accuracy and the content fits, there is a good chance I will add it.

    1. Dear Logan,
      I am very excited to see your comment on my blog. I am using your tool and I very impressed with it.
      Regarding the extension. You are right, I should include it on list of simple solutions. However, it is only for viewing DjVu files, and in many cases we need to search in it. Unfortunately, not all documents are included in genealogyindexer, so far.
      This is why I am advising to use IE with advanced plugin.
      Maciej

  2. Ja jak na razie przeinstalowałam Firefoxa (downgrade do starszej wersji), wyłączyłam wszystkie aktualizacje łącznie z wyszukiwarkami i znów działa. Zdaję sobie sprawę z tego że jest to tylko rozwiązanie tymaczasowe. Mam dobry program antywirusowy i trochę doświadczenia, mam nadzieję że nie zainfekuję komputera. Natomiast jeśli można to powiedzieć publicznie, to bardzo liczę na informatyków, ktorzy kiedyś, u początków polskich bibliotek cyfrowych (wiem bo przy tym byłam), zdecydowali o wyborze djvu zamiast pdf bo działał szybciej i pozwalał na lepszą kompresję, żeby nie zawiedli wiernych użytkowników i napisali nową przeglądarkę html pozwalającą na wyszukiwanie w dużych tekstach. Wszystko zmienia się w dziedzinie komputerowej, tu też jest czas na zmiany i nie można spoczywć na laurach…k

  3. Dziękuję za wyjaśnienia, bo od czasu gdy Firefox dokonał u mnie automatycznej aktualizacji korzystanie z bibliotek cyfrowych jest koszmarem. Potrzebuję przeglądać Dzienniki Personalne MSW do 1939 roku i po kilku stronach wszystko się zawiesza i ucieka.
    Ten sam problem mam z Poloną. Na wirusy nie ma dobrych zabezpieczeń, bo ich twórcy są zwykle o krok dalej, ale nam te zmiany życie utrudniają.

Dodaj komentarz